Bələdiyyə yerli idarəetmənin qapısı, vətəndaşın dövlətlə, cəmiyyətlə ilk təmas nöqtəsidir. Bir icmanın məhəllə yolundan tutmuş yaşayış mühitinin səliqə-səhmanına, sosial dəstəyindən ərazinin abadlığına qədər hər bir xırda görünən məsələ bələdiyyənin diqqət mərkəzində olmalıdır. Lakin günümüzdə bələdiyyə başçılarının və ya sədrinin yerində olmaması faktı təkcə bir kadrın işdə olmaması deyil, idarəetmə mexanizminin öz oxundan çıxması deməkdir. Son günlər arapdığımız reydlər zamanı bir çox bələdiyyə başçılarının yerində olmadığını aşkarlamış, sizlərə canlı reportajlar təqdim etmişik. Doğrudur, bələdiyyə başçıları və nümayəndələri xalqın içində olmalıdır, canlı olaraq problemləri görüb həll etməyə çalışmalıdır. Bəs otaqları boş, qapıları bağlı olan bələdiyyə rəhbərləri, həqiqətən, xalqın arasında və ya iş başındadırmı? Təəssüf ki, yox. Belə olsa, bələdiyyə əməkdaşları çəkilişi görəndə həyata keçirdikləri işlərlə bağlı informasiya vermək imkanı qazandıqları üçün məmnun olardılar, əksinə jurnalistdən, canlı çəkilişdən və ya müsahibədən yayınmazdılar.

Bəs bu vəziyyət nə deməkdir?
Bələdiyyə rəhbərinin "yerində olmaması" deyəndə, yalnız onun kabinet qapısının bağlı olması nəzərdə tutulmur. Bu, həm də problemlərə göz yummaq, vətəndaşın səsini eşitməmək və özünüidarəetmə fəlsəfəsindən uzaqlaşmaq deməkdir. Bələdiyyə sədrinin öz icmasında, küçəsində, qəsəbəsində olmaması — bələdiyyənin mahiyyətcə "kağız üzərində" mövcud olması deməkdir.

Bələbiyyə rəhbərlərinin yerində olmaması nə ilə nəticələnə bilər?
Bir bölgədə yerli özünüidarəetmə orqanının rəhbərliyi fəaliyyətsiz qalarsa, bu, zəncirvari şəkildə ciddi problemlərə yol açır:

Vətəndaşın etibarı itər. Bələdiyyəyə müraciət edən və hər dəfə bağlı qapı, cavabsızlıqla qarşılaşan sakində yerli idarəetmə institutlarına qarşı dərin inamsızlıq yaranır.

İctimai məişət və abadlıq böhranı yaranar. Məhəllələrin təmizliyi, yaşıllaşdırma, məişət tullantılarının idarə olunması və kiçik infrastrukturların təmiri gecikir və ya tamamilə unudulur.

Sosial narazılıq artar. Çünki icmadakı kiçik problemlər vaxtında həll olunmadıqda böyüyür. Nəticədə vətəndaş bələdiyyənin həll etməli olduğu ən sadə məsələ üçün belə mərkəzi hakimiyyət orqanlarına müraciət etməyə məcbur olur.

Maliyyə şəffaflığı pozular, inkişaf ləngiyər. Bələdiyyə başçısının fəaliyyətsizliyi yerli büdcənin formalaşmamasına, vergi yığımı prosesinin axsamasına və ərazinin iqtisadi potensialının batmasına gətirib çıxarır.

Hesabatlılıq yox olar. İşinin başında durmayan rəhbər icma qarşısında da hesabat verə bilmir, bu isə yerli idarəetmədə özbaşınalıq və nəzarətsizlik mühiti yaradır.

Bələdiyyə başçısı icmanın canlı nəbzi olmalıdır. O, sakinlərinin hansı küçədən rahat keçə bilmədiyini, hansı məhəllədə su və ya işıq probleminin olduğunu mərkəzdən öncə hiss etməlidir. Bələdiyyə sədri yerində olmadıqda, icmanın problemləri saatsaz dəqiqliyi ilə böyüyür. Həqiqi yerli özünüidarəetmə yalnız bələdiyyə rəhbərinin qapısı daima açıq, özü isə xalqın içində olduğu zaman gerçəkləşə bilər.

Rasafil Bayramov
ATA TV və İXA TV-nin baş təsisçi-direktoru